Trường tiếng Hàn tại TP.HCM – nơi nuôi dưỡng bản sắc và ước mơ của thế hệ trẻ gốc Hàn

“Trường tiếng Hàn không đơn thuần là nơi dạy ngôn ngữ. Đây là nơi ươm mầm ước mơ, giúp thế hệ trẻ hiểu về cội nguồn và từng bước tìm ra bản sắc của chính mình.”

Ông Kim Gyu, 66 tuổi, Hiệu trưởng Trường tiếng Hàn Sài Gòn tại TP.HCM, đã chia sẻ như vậy trong cuộc phỏng vấn với hãng thông tấn Yonhap ngày 10/10. Ông sang Hàn Quốc tham dự hội thảo học thuật do Diễn đàn Tương lai các trường tiếng Hàn toàn cầu tổ chức. Theo ông, giúp thế hệ trẻ tự tin xây dựng tương lai là trách nhiệm của người đi trước, đồng thời là khoản đầu tư có ý nghĩa cho các thế hệ mai sau.

Ông Kim đến Việt Nam lần đầu vào năm 1994 với tư cách nhân viên được một công ty Hàn Quốc cử sang công tác. Trong cuộc khủng hoảng tài chính châu Á năm 1998, khi công ty mẹ yêu cầu rút nhân sự về nước, ông quyết định nghỉ việc và tiếp tục ở lại Việt Nam. Năm 2000, ông thành lập công ty đầu tư và thương mại, sau đó mở rộng hoạt động sang lĩnh vực xuất bản và môi trường.

Bên cạnh công việc kinh doanh, ông còn tham gia đóng góp cho giáo dục cộng đồng người Hàn tại Việt Nam với vai trò thành viên sáng lập Hội đồng quản trị và thành viên ban học bổng của Trường Quốc tế Hàn Quốc tại TP.HCM.

Trong giai đoạn 2008–2022, ông là giáo sư thỉnh giảng tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn thuộc Đại học Quốc gia Việt Nam, TP.HCM. Ông từng giữ các chức vụ Chủ tịch Hội người Hàn tại TP.HCM, Chủ tịch Tổng hội người Hàn tại Việt Nam và Chủ tịch Hội đồng các trường tiếng Hàn châu Á, đồng thời tham gia hoạt động với tư cách cố vấn của Hội đồng Tư vấn Thống nhất Dân chủ và Hòa bình Hàn Quốc. Hiện ông còn là cố vấn về khu công nghiệp cho UBND TP.HCM và cố vấn quốc tế của thành phố Incheon, Hàn Quốc.

 
◆ Từ nhu cầu thực tế đến sự ra đời của trường tiếng Hàn

Năm 2006, khi Trường tiếng Hàn Sài Gòn được thành lập, nhu cầu giáo dục tiếng Hàn và văn hóa Hàn Quốc cho con em các gia đình Hàn – Việt ngày càng tăng cùng với sự hiện diện của doanh nghiệp Hàn Quốc tại Việt Nam. Theo ông Kim Gyu, thời điểm đó, việc thiếu cơ sở giáo dục phù hợp khiến nhiều trẻ gặp khó khăn trong việc học tiếng Hàn và tìm hiểu cội nguồn của mình.

Theo số liệu của Bộ Ngoại giao Hàn Quốc, đến cuối năm 2024, có 192.683 người Hàn Quốc sinh sống tại Việt Nam.
Nhiều em mang quốc tịch Hàn Quốc nhưng theo học tại các trường địa phương ở Việt Nam, nên không có đủ vốn tiếng Hàn để chuyển tiếp vào trường học dành cho học sinh Hàn Quốc. Bên cạnh khó khăn về ngôn ngữ, các em còn có thể gặp bối rối trong quá trình xác định bản sắc của mình khi lớn lên giữa hai nền văn hóa. Nhu cầu về một môi trường giúp trẻ học ngôn ngữ và văn hóa của cha ngày càng cấp thiết.

“Vấn đề giáo dục con em thế hệ thứ hai của người Hàn trở nên đáng chú ý sau một cuộc tranh luận giữa phụ huynh và Tổng lãnh sự Hàn Quốc tại TP.HCM. Sau đó, theo đề nghị của cơ quan ngoại giao, tôi bắt tay vào việc thành lập trường”, ông kể lại.

Tuy nhiên, quá trình xây dựng trường không hề dễ dàng. Dù nhiều người đồng tình về sự cần thiết của một cơ sở giáo dục như vậy, không nhiều người sẵn sàng đứng ra gánh vác chi phí. Do trường cung cấp chương trình học miễn phí, khó khăn về tài chính trở thành trở ngại lớn nhất.

Đến nay, bài toán kinh phí vẫn chưa được giải quyết triệt để. Khoản hỗ trợ từ Cơ quan Kiều dân Hàn Quốc chỉ chiếm khoảng 13% tổng ngân sách của trường, phần còn lại phải tự huy động.

Để duy trì hoạt động, nhà trường phối hợp với các Viện Sejong tổ chức dạy tiếng Hàn cho phụ nữ Việt Nam chuẩn bị sang Hàn Quốc theo diện kết hôn, đồng thời đảm nhận các chương trình đào tạo theo đặt hàng của chính quyền tỉnh Gyeongbuk và tỉnh Chungnam dành cho lao động dự kiến sang Hàn Quốc làm việc. Nguồn thu từ những hoạt động này được sử dụng để bù đắp chi phí vận hành trường.

 
◆ Khoảng trống trong giáo dục tiếng Hàn kế thừa

Theo ông Kim, trong khi hệ thống đào tạo tiếng Hàn như ngoại ngữ tại Việt Nam ngày càng mở rộng, giáo dục tiếng Hàn kế thừa dành cho con em các gia đình Hàn Quốc vẫn là một lĩnh vực cần được quan tâm.

Theo số liệu công bố năm 2025, Việt Nam có 48 trường đại học đào tạo ngành Hàn Quốc học hoặc chuyên ngành tiếng Hàn. Đến tháng 10/2026, số cơ sở đào tạo tiếng Hàn và Hàn Quốc học ở bậc đại học, cao đẳng được ghi nhận là 54 trường. Trong khi đó, cả nước chỉ có 5 trường tiếng Hàn phục vụ việc duy trì ngôn ngữ, văn hóa và bản sắc cho con em cộng đồng người Hàn.

Sự tồn tại của Trường tiếng Hàn Sài Gòn trong suốt hai thập niên qua phần lớn dựa vào sự tận tâm của các giáo viên tình nguyện, bao gồm các nữ tu, gia đình nhân viên Hàn Quốc đang làm việc tại Việt Nam và những người thuộc cộng đồng kiều dân.

Nhằm tạo điều kiện cho học sinh theo học chương trình chính khóa tại Việt Nam vào các ngày trong tuần, trường tổ chức lớp vào cuối tuần và các khóa học sau giờ học. Tài liệu giảng dạy được xây dựng trên cơ sở các nguồn học liệu dành cho công tác giáo dục công dân Hàn Quốc ở nước ngoài do Chính phủ Hàn Quốc cung cấp.

Nội dung học không chỉ giới hạn ở chữ Hàn và tiếng Hàn giao tiếp, mà còn mở rộng sang lịch sử, văn hóa truyền thống, giáo dục về lòng hiếu thảo và tinh thần trách nhiệm. Học sinh còn có cơ hội tham gia các chuyến thăm Hàn Quốc và hoạt động trải nghiệm văn hóa.

 
◆ “Giáo dục trẻ em bắt đầu từ người mẹ”

Đối với ông Kim, mục tiêu quan trọng nhất không chỉ là giúp học sinh sử dụng thành thạo tiếng Hàn mà còn hỗ trợ các em xây dựng bản sắc của riêng mình.

“Bản sắc không phải là một đáp án cố định, mà là câu chuyện phát triển cùng mỗi người. Thay vì áp đặt cho trẻ một bản sắc duy nhất, chúng ta nên giúp các em hiểu về cội nguồn và tự khám phá bản thân trong môi trường đa văn hóa”, ông nhấn mạnh.

Để thực hiện mục tiêu này, trường tổ chức nhiều chương trình như thăm quê hương và nơi làm việc của người cha tại Hàn Quốc, các hoạt động trải nghiệm dành cho ba thế hệ gồm ông bà, cha mẹ và con cháu, lễ hội truyền thống, cuộc thi viết và thi nói.

Nhà trường cũng chú trọng bồi dưỡng năng lực giáo viên thông qua các khóa tập huấn, hội thảo và tăng cường trao đổi với phụ huynh. Đặc biệt, xuất phát từ nhận thức rằng gia đình đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì ngôn ngữ, trường mở lớp dành riêng cho các bà mẹ Việt Nam vào các ngày trong tuần.

“Giáo dục mọi đứa trẻ đều bắt đầu từ người mẹ. Chúng tôi muốn giúp các bà mẹ học tiếng Hàn và tìm hiểu văn hóa Hàn Quốc trước, từ đó có thể hỗ trợ con học tập ngay tại nhà”, ông Kim chia sẻ. Hiện có khoảng 80 phụ nữ Việt Nam đang theo học các lớp này.

Từ 25 học sinh khi mới thành lập, Trường tiếng Hàn Sài Gòn hiện có 120 học sinh. Tổng số học sinh đã tốt nghiệp qua các năm lên tới 1.370 em.

◆ Lớn lên giữa hai nền văn hóa là một lợi thế

Ông Kim nhìn nhận việc trưởng thành giữa hai ngôn ngữ và hai nền văn hóa không phải là trở ngại, mà có thể trở thành lợi thế lớn của trẻ em trong các gia đình Hàn – Việt.

Theo ông, các em có tiềm năng phát triển phong phú nhờ khả năng tiếp cận cả văn hóa Việt Nam lẫn Hàn Quốc. Điều quan trọng là tạo điều kiện để các em không cảm thấy mình đứng bên lề xã hội, mà có thể tự tin phát huy năng lực và theo đuổi những mục tiêu của bản thân.

“Các em nhỏ của chúng ta tại Việt Nam có tiềm năng vô hạn khi được lớn lên cùng ngôn ngữ và văn hóa của cả hai quốc gia. Vai trò của người lớn là giúp các em không đứng bên lề, mà có thể tự do theo đuổi ước mơ và khẳng định vị trí của mình trong xã hội. Đó cũng là sứ mệnh cuối cùng mà tôi muốn theo đuổi”, ông Kim bày tỏ.

Sau 20 năm gắn bó với giáo dục con em các gia đình Hàn – Việt, ông Kim vẫn kiên trì với mục tiêu ban đầu: không chỉ truyền dạy tiếng Hàn, mà còn giúp thế hệ trẻ hiểu về cội nguồn, trân trọng sự đa dạng văn hóa và trưởng thành với sự tự tin của chính mình.