Triều Tiên để trống nhiều vị trí lãnh đạo chủ chốt, chậm kiện toàn nhân sự sau chiến dịch thanh lọc tham nhũng

Triều Tiên vẫn chưa hoàn tất việc bổ nhiệm nhân sự thay thế tại nhiều vị trí quyền lực quan trọng sau đợt xử lý cán bộ liên quan đến các vụ tham nhũng trong quân đội hồi tháng 6. Trong bối cảnh nhà lãnh đạo Kim Jong-un đang sắp xếp lại bộ máy kiểm soát nội bộ, việc nhiều chức vụ cấp cao tiếp tục bỏ trống thu hút sự chú ý.

Theo tổng hợp các thông tin do truyền thông Triều Tiên công bố ngày 31/10, nước này đã tổ chức Đại hội lần thứ 9 của Đảng Lao động Triều Tiên và kỳ họp Hội nghị Nhân dân Tối cao vào đầu năm nay để kiện toàn nhân sự trong đảng và bộ máy nhà nước. Tuy nhiên, những thay đổi nhân sự tiếp theo vẫn chưa được xử lý dứt điểm.

Một trong những vị trí còn bỏ trống là Chủ tịch Thường trực Hội nghị Nhân dân Tối cao, chức vụ tương đương Chủ tịch Quốc hội ở Hàn Quốc. Vị trí này chưa có người kế nhiệm sau khi ông Jo Yong-won được điều chuyển trở lại công tác đảng. Kỳ họp Hội nghị Nhân dân Tối cao dự kiến diễn ra vào mùa thu năm nay cũng chưa được tổ chức.

Tại Hội nghị toàn thể lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương khóa IX của Đảng Lao động Triều Tiên hồi tháng 6, ông Kim Jong-un đã đưa ông Jo Yong-won, khi đó là Chủ tịch Thường trực Hội nghị Nhân dân Tối cao, trở lại giữ chức Bí thư Đảng và bổ nhiệm làm Trưởng Ban Tổ chức và Chỉ đạo.

 
Ông Jo là một trong những cộng sự thân cận nhất của nhà lãnh đạo Kim Jong-un, từng phụ trách Ban Tổ chức và Chỉ đạo – cơ quan giữ vai trò then chốt trong công tác tổ chức, quản lý cán bộ và kiểm soát nội bộ của đảng. Tháng 3 năm nay, ông được bổ nhiệm làm Chủ tịch Thường trực Hội nghị Nhân dân Tối cao, vị trí được xem là đứng thứ hai trong hệ thống quyền lực nhà nước. Việc ông trở lại công tác đảng chỉ sau ba tháng được đánh giá là động thái nhân sự khá bất thường.

Trong quân đội, vị trí Tổng cục trưởng Tổng cục Chính trị cũng chưa có người kế nhiệm. Tháng 8, trong đợt điều chỉnh nhân sự cấp cao quân đội, Triều Tiên bổ nhiệm ông Kim Song-gi, khi đó là Tổng cục trưởng Tổng cục Chính trị, làm Bộ trưởng Quốc phòng. Tuy nhiên, Bình Nhưỡng chưa công bố người thay thế ông tại vị trí cũ.

Tổng cục Chính trị là cơ quan chủ chốt phụ trách công tác tư tưởng và chính trị trong quân đội. Việc chức vụ đứng đầu cơ quan này bị bỏ trống diễn ra đúng lúc Triều Tiên đang tiến hành chiến dịch chấn chỉnh kỷ luật và điều tra tham nhũng trên diện rộng trong quân đội.

Trước đó, Bình Nhưỡng thông báo sẽ chuyển ông Park Hui-cheol, Phó Trưởng ban Tổ chức của Tổng cục Chính trị, sang cơ quan thực thi pháp luật để xử lý vì cáo buộc tham nhũng. Sau vụ việc, Triều Tiên tiếp tục điều chỉnh nhân sự cấp cao trong quân đội. Ông Yu Gwang-u, từng giữ chức Cục trưởng Cục Bảo vệ, được điều chuyển sang làm Phó Tổng cục trưởng thứ nhất Tổng cục Chính trị, cho thấy nỗ lực tái cơ cấu bộ máy kiểm soát nội bộ.

Trong quá trình này, ông Pak Jong-chon cũng trở lại vị trí quyền lực. Tại Đại hội Đảng lần thứ 9, ông đã rời khỏi Bộ Chính trị và chức Bí thư Đảng, chuyển sang hoạt động ở tuyến sau. Tuy nhiên, sau đó ông được bổ nhiệm làm Phó Chủ tịch Ban Chấp hành Trung ương Đảng Lao động Triều Tiên, một vị trí có ảnh hưởng lớn trong việc hoạch định chính sách quân sự của nước này.

 
Một trường hợp đáng chú ý khác là ông Kim Jae-ryong, người từng giữ chức Ủy viên Thường vụ Bộ Chính trị và Bí thư Đảng. Ông bị miễn nhiệm đồng loạt các chức vụ tại Hội nghị toàn thể tháng 6, với lý do được phía Triều Tiên mô tả là “thay đổi nhiệm vụ”, để ngỏ khả năng ông được điều chuyển sang vị trí khác.

Đến ngày 25/10, trong bản tin về chuyến thăm Trung Quốc của ông Kim Jong-un, truyền thông Triều Tiên gọi ông Kim Jae-ryong là Phó Trưởng ban thứ nhất. Điều này xác nhận ông vẫn đảm nhiệm một chức vụ trong đảng, dù cơ quan công tác và nhiệm vụ cụ thể chưa được công bố.

Những thay đổi nhân sự liên tiếp và tình trạng bỏ trống các vị trí chủ chốt được cho là cho thấy ông Kim Jong-un đang ưu tiên đưa các cộng sự thân tín trở lại những vị trí quan trọng nhằm tăng cường khả năng kiểm soát đảng và quân đội.

Tại buổi báo cáo về kết quả giám sát của Quốc hội ngày 29/10, Cơ quan Tình báo Quốc gia Hàn Quốc (NIS) nhận định Triều Tiên đang duy trì bộ máy thân cận quanh nhà lãnh đạo Kim Jong-un để ổn định hệ thống quyền lực. Những nhân vật chủ chốt được cơ quan này nêu tên gồm bà Kim Yo-jong, Trưởng ban Tổng vụ Đảng Lao động Triều Tiên; bà Choe Son-hui, Bộ trưởng Ngoại giao; ông Jo Yong-won, Bí thư Đảng; và ông Pak Jong-chon, Phó Chủ tịch Quân ủy Trung ương Đảng.

NIS cũng cho biết chiến dịch điều tra tham nhũng, bắt đầu từ vụ bê bối lớn tại Tổng cục Chính trị, đã được mở rộng sang các cơ quan đảng, nội các và đội ngũ cán bộ nói chung, kéo dài sang tháng thứ tư. Các hoạt động như tập huấn cán bộ tuyên truyền, tổ chức hội nghị chỉ huy cấp đại đội và chuẩn bị đại hội bí thư chi bộ đảng cũng được đánh giá là dấu hiệu cho thấy Bình Nhưỡng đang tập trung siết chặt kỷ luật nội bộ.