Zelensky kêu gọi châu Âu thống nhất đại diện đàm phán hòa bình với Nga

Tổng thống Ukraine cho rằng cơ hội thúc đẩy đàm phán đã xuất hiện và nếu châu Âu cùng tham gia, tiến trình hòa bình có thể đạt bước tiến trước cuối năm 2026.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky kêu gọi các nước châu Âu thống nhất lập trường và lựa chọn một đại diện chung để tham gia thúc đẩy đàm phán chấm dứt xung đột với Nga, trong bối cảnh những chuyển động chính trị tại Mỹ đang mở ra cơ hội mới cho tiến trình hòa bình.

Theo Bloomberg, phát biểu tại cuộc gặp Thủ tướng Ireland Micheál Martin ở thủ đô Dublin ngày 11/11 (giờ địa phương), ông Zelensky cho rằng một “cánh cửa cơ hội” để thảo luận về việc chấm dứt chiến tranh với Nga đã mở ra. Ông nhấn mạnh châu Âu cần nhanh chóng xác định người đại diện và xây dựng một ban lãnh đạo thống nhất, vững chắc.

“Chúng ta cần lựa chọn ai sẽ đại diện cho châu Âu và lựa chọn một ban lãnh đạo châu Âu vững mạnh. Điều đó cần được thực hiện ngay trong tháng 11 năm nay”, ông Zelensky nói.

Nhà lãnh đạo Ukraine đề cập đến những thay đổi chính trị tại Mỹ sau khi đảng Cộng hòa của Tổng thống Donald Trump chịu thất bại nặng nề trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Ông nhấn mạnh châu Âu cần tham gia trực tiếp nếu Mỹ nối lại đối thoại với Nga.

Lời kêu gọi được đưa ra trong bối cảnh châu Âu chịu tác động trực tiếp từ những thay đổi trong cục diện an ninh liên quan đến đàm phán Nga - Ukraine, nhưng vẫn chưa hình thành được cách tiếp cận thống nhất. Một số nước như Đức, Pháp và Anh từng chủ động đưa ra tiếng nói dẫn dắt, trong khi gần đây Phần Lan và Na Uy cũng thiết lập các kênh đối thoại riêng với Tổng thống Nga Vladimir Putin.

Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa cũng từng tìm cách thăm dò lập trường của Nga với tư cách đại diện Liên minh châu Âu (EU), nhưng động thái này vấp phải phản ứng từ một số quốc gia thành viên.

Trong thư gửi ông Costa gần đây, Thủ tướng Italy Giorgia Meloni cảnh báo rằng nếu châu Âu hành động thiếu phối hợp, hình ảnh chia rẽ sẽ khiến các nước rơi vào thế bị động, qua đó vô tình tạo lợi thế cho những bên muốn kéo dài chiến tranh.

 
◆ Các bên đẩy nhanh chuẩn bị cho những cuộc tiếp xúc cấp cao

Ngày 12/11, lãnh đạo các nước châu Âu tập trung tại Dublin để tham dự Hội nghị Cộng đồng Chính trị châu Âu (EPC), trong đó chiến lược đàm phán hòa bình giữa Ukraine và Nga dự kiến là một trong những nội dung trọng tâm.

Ông Zelensky cũng chuẩn bị gặp các đặc phái viên của Tổng thống Trump là Jared Kushner và Steve Witkoff để thảo luận về công tác chuẩn bị đàm phán chấm dứt chiến tranh với Nga, với sự tham gia của châu Âu.

Trong khi đó, Tổng thống Trump và Tổng thống Putin đang xúc tiến kế hoạch tổ chức cuộc gặp song phương bên lề Hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC), dự kiến diễn ra tại Thâm Quyến, Trung Quốc, trong hai ngày 18-19/11.

Ông Zelensky nhận định nếu châu Âu cùng tham gia đầy đủ vào tiến trình này, đàm phán hòa bình với Nga có thể đạt được tiến triển trước khi năm 2026 kết thúc.

Các cuộc thương lượng giữa Ukraine và Nga hiện vẫn rơi vào bế tắc do bất đồng sâu sắc giữa hai bên. Tiến trình này càng đình trệ kể từ tháng 2 năm nay, khi Mỹ, vốn giữ vai trò trung gian chủ chốt, chuyển trọng tâm sang cuộc chiến với Iran.

Ngày 10 và 11/11, Mỹ, Ukraine và Nga đã tổ chức các cuộc đàm phán cấp chuyên viên ba bên tại Abu Dhabi, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE). Đây là cuộc tiếp xúc theo hình thức này đầu tiên kể từ tháng 2.

Những vấn đề khó giải quyết nhất hiện nay vẫn là các vùng lãnh thổ ở miền đông Ukraine mà Nga đang kiểm soát hoặc tuyên bố chủ quyền, cũng như phương thức bảo đảm an ninh cho Ukraine từ Mỹ và các nước phương Tây.