Năm 2026 đánh dấu 150 năm ngày sinh của thầy Bạch Phàm Kim Gu. Ngày 26 tháng 6 cũng là thời điểm gợi nhớ về ngày Bạch Phàm bị ám sát tại Kinh Giáo Trường và trở về với trời. Cái chết của một con người có thể là kết thúc, nhưng cái chết của một người lại có thể trở thành khởi đầu của một thời đại. Bạch Phàm Kim Gu chính là như vậy.
UNESCO đã chọn Bạch Phàm là "Nhân vật kỷ niệm thế giới năm 2026". Ông là người Hàn Quốc thứ ba được vinh danh, sau nhà triết học Jeong Yak-yong và linh mục Kim Dae-geon, và là người thứ tư trong số các nhà hoạt động độc lập thế giới, sau Gandhi, Hồ Chí Minh và Mandela. Đây không chỉ là một sự tưởng niệm đơn thuần. Điều này có nghĩa là thế giới đang một lần nữa kêu gọi Kim Gu. Chúng ta luôn nói rằng tôn kính Bạch Phàm, nhưng thực sự chúng ta biết bao nhiêu về cuộc đời của ông?
Đứng trước câu hỏi này, tiểu thuyết dài của tác giả Im Soon-man mang tên "Bạch Phàm nằm giữa núi sông" đã ra đời. Tác phẩm này không chỉ là một tiểu thuyết lịch sử. Nó là một công việc phục hồi lương tâm của một thời đại và là một cuộc chất vấn đạo đức gửi đến chúng ta hôm nay.
Tác giả Im Soon-man là một nhà báo. Ông đã dành 5 năm để thu thập tài liệu và phỏng vấn, 3 năm để viết, tổng cộng gần 10 năm để hoàn thành tác phẩm này. Vì vậy, trong tiểu thuyết này không có nhân vật hư cấu. Tất cả các nhân vật đều là những nhân vật có thật, và các sự kiện cũng hoàn toàn dựa trên tài liệu và ghi chép. Mặc dù là tiểu thuyết, nhưng nó lại tiếp cận lịch sử một cách sâu sắc hơn cả lịch sử.
Tác phẩm không lôi cuốn độc giả bằng những câu văn hoa mỹ. Câu chữ rất giản dị. Nhưng chính sự giản dị đó lại tạo ra những âm vang sâu sắc hơn. Những câu văn đã được gọt giũa càng làm nổi bật sự cô đơn và quyết định của Bạch Phàm. Nó không tô vẽ sự thất bại, cũng không biện minh cho sự thua cuộc. Vì vậy, độc giả không thấy một người anh hùng mà là một con người không bao giờ bị khuất phục.
Tiểu thuyết gồm 24 chương. Nó bắt đầu từ nỗi đau của Kim Chang-soo, người sinh ra trong tầng lớp thấp, đến việc thi rớt kỳ thi công chức, sự kiện Chiha-po, hoạt động Đông Học, lưu vong, cuộc đấu tranh của Chính phủ lâm thời Thượng Hải, hành động của Lee Bong-chang và Yoon Bong-gil, sự thành lập Quân đội Giải phóng, ngã rẽ phân chia sau giải phóng, và cuối cùng là cái chết tại Kinh Giáo Trường. Mặc dù có vẻ như là một dòng chảy theo niên đại, nhưng thực chất đó là dấu vết của sự lựa chọn đạo đức của con người.
Đặc biệt, tiêu đề của chương đầu tiên và chương thứ hai mang tính biểu tượng. "Dâng hiến mạng sống của tôi", và "Nhận mạng sống của bạn". Đây không chỉ là một ghi chép về cuộc đấu tranh cách mạng. Cuộc đấu tranh giành độc lập cuối cùng là một trách nhiệm đạo đức, nơi một người dâng hiến mạng sống của mình, và một người khác gánh vác trọng trách của sự hy sinh đó.
Trong cảnh trước hành động của Yoon Bong-gil, Kim Gu không chỉ là một nhà lãnh đạo đơn thuần. Ông là người gửi đi cái chết. Ông biết rằng mình sẽ không trở về, nhưng vẫn phải gửi đi. Vì vậy, cuộc đấu tranh giành độc lập không phải là một chiến lược mà là một đạo đức.
Im Soon-man không chỉ viết cảnh này như một câu chuyện anh hùng. Ông thể hiện trọng lượng của nó qua sự rung động của con người. Bạch Phàm không đảm bảo chiến thắng. Ông chỉ làm những gì cần phải làm.
Một trong những cảnh để lại ấn tượng sâu sắc nhất trong tiểu thuyết là thời gian với Chu Ái Bảo. Sau hành động của Yoon Bong-gil, Bạch Phàm phải lẩn trốn để tránh sự truy đuổi của Nhật Bản, và Chu Ái Bảo, một người phụ nữ chèo thuyền Trung Quốc, xuất hiện. Hai người sống cùng nhau như một cặp vợ chồng.
Tác giả viết: "Trên thuyền, khi trải qua đêm với thầy, Chu Ái Bảo chìm trong suy nghĩ. Cô cảm nhận được rằng trong lòng người đàn ông ít nói và không bộc lộ cảm xúc ấy có một quá khứ mệt mỏi của người đã vượt qua những ngọn núi lớn. Dù bên ngoài là những ngày khô khan, nhưng trong thời gian cùng nhau, cô cảm nhận được dòng chảy tương đồng đang hình thành như nước chảy ra biển."
Cảnh này hạ Bạch Phàm từ vị trí vĩ nhân xuống con người. Ông là một người đàn ông, một con người trước khi trở thành một nhà cách mạng.
Những người vĩ đại thường có sự cô đơn sâu sắc hơn.
Một cảnh quan trọng khác là mô tả về "cơm". "Cơm là thức ăn do trời ban. Cơm được tạo ra từ sức mạnh của đất và mồ hôi của con người, giống như bầu trời cứu sống sự sống. Cơm là điều tự nhiên, vì vậy tôi biết ơn."
Câu này thể hiện cốt lõi của tư tưởng Bạch Phàm. Trước những lý tưởng lớn lao, điều cơ bản của con người, việc nuôi sống những người đói, và việc không đánh mất nhân tính là điều quan trọng nhất. Việc tìm lại đất nước cũng phải là việc cứu sống con người.
Vì vậy, Bạch Phàm không phải là một chính trị gia mà là người đứng ở tuyến đầu của đạo đức.
Ông quyết định đi Bình Nhưỡng để ngăn chặn sự phân chia Nam-Bắc. Mọi người đều dự đoán thất bại, và thực tế là kết quả đã thất bại. Nhưng ông đã nói: "Nếu tôi đến Bắc Triều Tiên và thất bại, thì sẽ có một ghi chép thất bại, và nếu những nỗ lực như vậy tiếp tục, sẽ có người vượt qua thất bại đó."
Câu này thể hiện phẩm giá mà chính trị ngày nay đã đánh mất. Một người nghĩ đến những gì cần phải làm trước tiên, chứ không phải khả năng thành công. Một người nhìn nhận trách nhiệm trước lợi ích. Bạch Phàm chính là một nhà lãnh đạo như vậy.
Ông nhìn nhận sự phân chia không phải là "vấn đề lý tưởng" mà là "vấn đề thời gian". Ông hiểu rằng nếu không gặp nhau, chiến tranh sẽ đến, và theo thời gian, thù hận sẽ trở thành chế độ. Vì vậy, ông đã đi. Dù biết rằng mình sẽ thất bại, ông vẫn đi.
Đó chính là Bạch Phàm.
Và cuối cùng là Kinh Giáo Trường.
Ngày 26 tháng 6 năm 1949. Bạch Phàm bị bắn bởi trung úy An Du-hui tại Kinh Giáo Trường ở Seoul. Ông đã bị giết tại chính nơi mà ông ao ước nhất ở đất nước đã được giải phóng. Đây là một sự mỉa mai tàn nhẫn nhất trong lịch sử.
Tiểu thuyết không phóng đại cảnh đó. Ngược lại, nó viết một cách bình thản. Vì vậy, nó càng đáng sợ hơn.
"Kẻ sát nhân đã lấy đi sinh mạng (Kim Gu) bằng súng, nhưng không thể lấy đi nước mắt của những người dân khóc than bên ngoài qua những ô kính vỡ."
Câu này nói lên tất cả.
Súng có thể giết người, nhưng không thể giết chết lịch sử.
Thời điểm đó, dân số Seoul là 1,4 triệu người, trong đó có 1,24 triệu người đã đến viếng. Đây không chỉ là một con số đơn thuần. Đây là một chứng nhận của lòng dân. Người dân đã biết ai thực sự sống vì đất nước.
Bạch Phàm đã thất bại về mặt chính trị. Ông không thể ngăn chặn sự phân chia, không nắm quyền lực và cuối cùng bị ám sát. Tuy nhiên, lịch sử sẽ nhớ lâu hơn những người đã thất bại nhưng không thỏa hiệp hơn là những chính trị gia thành công.
Ông đã thất bại nhưng không bị khuất phục.
Những gì ông nói về lý thuyết văn hóa ngày càng trở nên cấp thiết hơn hôm nay.
"Đất nước mà tôi mong muốn chỉ có một điều là sức mạnh văn hóa cao cả."
Bạch Phàm không muốn một đất nước dùng sức mạnh quân sự để áp bức người khác. Ông muốn một đất nước có phẩm giá, nơi không ai bị áp bức và không ai áp bức người khác. Trong thời đại mà BTS và văn hóa Hàn Quốc đang làm rung chuyển thế giới, chúng ta cuối cùng cũng bắt đầu hiểu những gì Bạch Phàm đã nói.
Văn hóa không phải là trang trí mà là cách tồn tại. Một đất nước không mạnh mẽ mà là một đất nước đẹp đẽ. Đó chính là giấc mơ của Bạch Phàm.
Giờ đây, câu hỏi còn lại là: Chúng ta sẽ tưởng niệm Bạch Phàm như thế nào?
Việc xây dựng bảo tàng là cần thiết. Việc dựng tượng cũng cần thiết. Nhưng điều quan trọng hơn là làm cho tinh thần của ông sống mãi trong cuộc sống hôm nay.
Khôi phục chính trị không phải là kỹ thuật quyền lực mà là đạo đức trách nhiệm.
Xây dựng lại kinh tế không phải là chiến thắng của lòng tham mà là phẩm giá của cộng đồng. Đưa giáo dục trở lại không phải là công cụ cạnh tranh mà là đào tạo nhân cách.
Đó mới là sự tưởng niệm thực sự.
Đông Á vẫn đang bất ổn. Sự phân chia trên bán đảo Triều Tiên, cuộc cạnh tranh quyền lực Mỹ-Trung, xung đột lịch sử với Nhật Bản, và các cuộc chiến ở Trung Đông và Ukraine đang làm thế giới rung chuyển trở lại theo trật tự sức mạnh. Nhưng Bạch Phàm đặt câu hỏi.
Chúng ta sẽ thống trị bằng sức mạnh hay cùng tồn tại bằng văn hóa?
Kinh Thánh nói: "Phúc cho những người hòa bình, vì họ sẽ được gọi là con cái của Thiên Chúa."
Cuộc đời của Bạch Phàm chính là thực hành lịch sử của câu nói này. Ông đã chiến đấu vì hòa bình, chịu đựng sự cô đơn vì công lý, và hy sinh cuộc đời mình vì tự do.
Vì vậy, Bạch Phàm không phải là một nhân vật của quá khứ. Ông vẫn là một câu nói chưa kết thúc.
Tiểu thuyết "Bạch Phàm nằm giữa núi sông" của Im Soon-man đặt ra câu hỏi về những gì chúng ta nên viết lên câu nói chưa kết thúc đó hôm nay. Chúng ta sẽ đứng về phía nào? Chúng ta sẽ sống vì điều gì? Chúng ta có thể làm những gì cần phải làm dù biết rằng sẽ thất bại?
Bạch Phàm vẫn đang lặng lẽ đặt câu hỏi.
Và núi sông vẫn đang chờ đợi câu trả lời đó.
* Bài viết này được dịch tự động bằng AI.
© Bản quyền thuộc về Thời báo Kinh tế AJU & www.ajunews.com: Việc sử dụng các nội dung đăng tải trên vietnam. kyungjeilbo.com phải có sự đồng ý bằng văn bản của Aju News Corporation.