Trump kêu gọi kiểm soát nguồn tài nguyên châu Mỹ, nhấn mạnh đất hiếm và năng lượng

Tổng thống Mỹ Donald Trump kêu gọi các nước Trung và Nam Mỹ tăng cường kiểm soát trong khu vực đối với những nguồn tài nguyên chiến lược như năng lượng và đất hiếm, trong bối cảnh Washington thúc đẩy hợp tác an ninh tại Tây bán cầu.

Theo Reuters và Yonhap, ngày 22/9 (giờ địa phương), phát biểu tại sự kiện của “Lá chắn châu Mỹ” (Shield of the Americas), một cơ chế hợp tác an ninh do Mỹ dẫn dắt được tổ chức tại trụ sở Liên Hợp Quốc ở New York, ông Trump nhấn mạnh rằng “các nguồn tài nguyên của châu Mỹ phải luôn thuộc về người dân châu Mỹ”.

Ông nói các nước cần “giành quyền kiểm soát đối với các đường ống năng lượng, đất hiếm và các tuyến thương mại nông sản của chính mình”, đồng thời cho biết Mỹ muốn tích cực hợp tác với các nước trong khu vực để đạt mục tiêu này.

Tại sự kiện, ông Trump đề cập đến nguồn tài nguyên thiên nhiên dồi dào của các nước tham gia và cảnh báo không nên để những nguồn tài nguyên này “rơi vào tay các thế lực thù địch bên ngoài”. Ông cho rằng nếu điều đó xảy ra, các nước có thể “không còn giữ được đất nước của mình”.

Ông Trump không trực tiếp nêu tên quốc gia nào trong phát biểu. Tuy nhiên, việc ông nhấn mạnh kiểm soát năng lượng, đất hiếm và các nguồn tài nguyên chiến lược được xem là một phần trong nỗ lực của Washington nhằm hạn chế ảnh hưởng của các thế lực bên ngoài khu vực, trong đó có Trung Quốc. Reuters cũng đưa tin chính quyền Trump đang thúc đẩy việc củng cố vai trò của Mỹ tại Tây bán cầu thông qua hợp tác an ninh và chống các tổ chức tội phạm xuyên quốc gia.

“Lá chắn châu Mỹ” được chính quyền Trump thành lập hồi tháng 3 nhằm phối hợp ứng phó với các tổ chức tội phạm xuyên quốc gia, trong đó có các băng đảng ma túy tại khu vực Mỹ Latinh. Tại cuộc họp ngày 22/9, các bên cũng đề cập đến hợp tác kinh tế, an ninh và chuỗi cung ứng khoáng sản quan trọng. Tuyên bố chung của các nước tham gia nêu kế hoạch tăng cường hợp tác kinh tế, đa dạng hóa nguồn cung khoáng sản quan trọng và bảo đảm khả năng chống chịu của các chuỗi cung ứng.

Ông Trump cũng một lần nữa nhấn mạnh quyết tâm trấn áp các băng đảng ma túy. Phát biểu với lãnh đạo các nước tham gia, ông nói các nước có thể tự loại bỏ những tổ chức này, đồng thời tuyên bố nếu họ không thể làm được thì Mỹ sẽ hỗ trợ thực hiện.

Trước đó, trong bài phát biểu tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc, ông Trump cũng kêu gọi các nước có lập trường cứng rắn hơn đối với các băng đảng ma túy và so sánh mối đe dọa từ các tổ chức này với tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS). Reuters cho biết chính quyền Trump đã tăng cường các biện pháp quân sự và an ninh nhằm đối phó với hoạt động buôn bán ma túy trong khu vực.

Tại cuộc gặp với lãnh đạo các nước thành viên, ông Trump cũng nhận xét rằng khu vực này đang có “một sự chuyển dịch lớn sang cánh hữu” và nói rằng đây là điều tốt.

Theo tuyên bố chung được công bố sau cuộc họp, “Lá chắn châu Mỹ” hiện được định hướng hợp tác trên ba trụ cột gồm kinh tế, an ninh và phối hợp đa phương. Trong lĩnh vực kinh tế, các nước tham gia nêu mục tiêu tăng cường hợp tác, xem xét các cơ chế rà soát đầu tư và bảo vệ chuỗi cung ứng khoáng sản quan trọng thông qua việc đa dạng hóa nguồn cung.