Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị thăm Hàn Quốc, Seoul có thể đề nghị Bắc Kinh đóng vai trò trong tiến trình chấm dứt chiến tranh Triều Tiên

Ngoại trưởng Trung Quốc kiêm Ủy viên Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Trung Quốc Vương Nghị sẽ thăm Hàn Quốc từ ngày 19 đến 20/8, chuyến thăm đầu tiên của ông tới Seoul trong gần 5 năm. Trong cuộc gặp với Tổng thống Lee Jae Myung, hai bên dự kiến trao đổi về quan hệ Hàn - Trung, tình hình bán đảo Triều Tiên và các vấn đề khu vực. Khả năng Seoul đề nghị Bắc Kinh đóng vai trò tích cực trong việc thúc đẩy đối thoại với Triều Tiên cũng đang được chú ý.

Theo Nhà Xanh ngày 18/8, Tổng thống Lee sẽ tiếp ông Vương Nghị tại Nhà Xanh vào ngày 20/8. Hai bên dự kiến thảo luận định hướng phát triển quan hệ Hàn - Trung và tình hình khu vực. Tổng thống Lee cũng sẽ gửi lời thăm hỏi tới Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.

Trong ngày 19/8, Ngoại trưởng Vương Nghị sẽ hội đàm và dùng bữa với Ngoại trưởng Hàn Quốc Cho Hyun, đánh dấu cuộc gặp cấp ngoại trưởng đầu tiên giữa hai nước sau khoảng 11 tháng. Ông Vương cũng dự kiến có cuộc hội đàm và tiệc trưa với Cố vấn An ninh Quốc gia Hàn Quốc Wi Sung-lac, trong đó hai bên sẽ trao đổi rộng rãi về quan hệ song phương, tình hình bán đảo Triều Tiên và các vấn đề khu vực, quốc tế cùng quan tâm.

Đặc biệt, giới quan sát đang chú ý đến việc Trung Quốc có thể đóng vai trò như thế nào trong việc thúc đẩy nối lại đối thoại với Triều Tiên.

Trong bài phát biểu nhân kỷ niệm 81 năm Ngày Giải phóng ngày 15/8, Tổng thống Lee Jae Myung đã đưa ra định hướng chính sách đối với Triều Tiên dựa trên “chung sống hòa bình mang tính bao trùm, ổn định và có trách nhiệm”. Ông tuyên bố sẽ bắt đầu tiến trình chấm dứt chiến tranh và chuyển đổi cơ chế đình chiến bất ổn trên bán đảo Triều Tiên sang một cơ chế hòa bình.

Tổng thống Lee đồng thời kêu gọi các bên liên quan từ bỏ ý định đe dọa lẫn nhau và bắt đầu thảo luận nhằm chấm dứt cuộc chiến kéo dài nhiều thập niên. Ông cho rằng thông qua quá trình này, các bên cũng có thể thảo luận những giải pháp thực chất nhằm ngăn Triều Tiên tiếp tục phát triển năng lực hạt nhân. Đây là lần đầu tiên Tổng thống Lee đề cập cụ thể đến khả năng tiến hành một cuộc thảo luận đa phương về chấm dứt chiến tranh.

Ông cũng nhấn mạnh rằng hòa bình trên bán đảo Triều Tiên sẽ góp phần thúc đẩy ổn định và hợp tác tại Đông Bắc Á, đồng thời trở thành một cột mốc hướng tới một thế giới không có vũ khí hạt nhân.

Trước đó, trong bài phát biểu nhân Ngày Phong trào Độc lập 1/3, Tổng thống Lee từng cam kết nỗ lực hết sức để chuyển đổi cơ chế đình chiến thành cơ chế hòa bình thông qua việc giảm căng thẳng thực chất giữa hai miền Triều Tiên và tăng cường hợp tác với các nước liên quan.

Với đề xuất mới tại lễ kỷ niệm Ngày Giải phóng, chính quyền Seoul được đánh giá là đã tiến thêm một bước khi chính thức đưa ra ý tưởng về các cuộc thảo luận giữa những bên liên quan, qua đó tìm cách mở đường cho đối thoại đa phương và thúc đẩy tiến trình chung sống hòa bình trên bán đảo.

Một quan chức Bộ Ngoại giao Hàn Quốc cho biết chưa thể dự đoán trước kết quả cuộc hội đàm, nhưng vì Tổng thống Lee đã đưa ra một lộ trình cụ thể về chung sống hòa bình trên bán đảo Triều Tiên nên vấn đề này có thể sẽ được thảo luận một cách tự nhiên trong các cuộc tiếp xúc sắp tới.

Chuyến thăm của ông Vương Nghị cũng diễn ra trong bối cảnh Seoul chuẩn bị cho chuyến thăm Mỹ của Chủ tịch Tập Cận Bình vào tháng 9. Hàn Quốc được cho là sẽ đề nghị cả Washington và Bắc Kinh thúc đẩy thảo luận vấn đề hạt nhân Triều Tiên theo hướng xây dựng tại cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ - Trung.

Trước chuyến thăm, Bộ Ngoại giao Hàn Quốc cho biết Seoul kỳ vọng Trung Quốc tiếp tục đóng vai trò mang tính xây dựng đối với hòa bình và ổn định trên bán đảo Triều Tiên, trong khi Bắc Kinh vẫn duy trì lập trường chính sách nhất quán về vấn đề này.

Giáo sư Yang Moo-jin của Đại học Nghiên cứu Triều Tiên nhận định rằng nếu Hàn Quốc thảo luận với Ngoại trưởng Vương Nghị về tuyên bố chấm dứt chiến tranh nhằm xây dựng một cơ chế hòa bình, phản ứng từ Mỹ có thể là một vấn đề cần tính đến. Theo ông, Seoul nên tiếp tục thúc đẩy thảo luận, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết của tiến trình đối thoại Mỹ - Triều, liên Triều và cuối cùng là đàm phán 4 bên.

Trong bối cảnh quan hệ liên Triều vẫn căng thẳng, việc Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị trở lại Seoul được kỳ vọng sẽ tạo thêm cơ hội để Hàn Quốc truyền đạt trực tiếp sáng kiến mới về hòa bình trên bán đảo và tìm kiếm vai trò tích cực hơn của Bắc Kinh trong việc thúc đẩy đối thoại với Bình Nhưỡng.