Thứ Ba, ngày 21 tháng 11 năm 2026
Việt Nam giảm số tội danh có thể bị tử hình từ 10 xuống còn 4

Việt Nam giảm số tội danh có thể bị tử hình từ 10 xuống còn 4

HO THI LONG AN 14:39 21-11-2026
Sáu nhóm tội phạm, trong đó có buôn bán ma túy, được chuyển mức hình phạt cao nhất từ tử hình sang tù chung thân
Bộ Trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang
Ảnh EPA Yonhap
Bộ Trưởng Bộ Công an, Lương Tam Quang [Ảnh= EPA Yonhap]

Quốc hội Việt Nam ngày 20/11 thông qua sửa đổi Bộ luật Hình sự, theo đó chuyển hình phạt cao nhất từ tử hình sang tù chung thân đối với sáu nhóm tội danh, bao gồm buôn bán ma túy và một số tội phạm nghiêm trọng khác. Sau điều chỉnh này, số tội danh có thể bị áp dụng án tử hình tại Việt Nam giảm từ 10 xuống còn 4.

Theo truyền thông Việt Nam như VnExpress, luật sửa đổi được thông qua tại kỳ họp Quốc hội ngày 20/11 và dự kiến có hiệu lực từ đầu tháng 3/2027. Những người đã bị tuyên án tử hình vì sáu tội danh nói trên nhưng chưa thi hành án cũng sẽ được chuyển hình phạt sang tù chung thân.

Các tội danh được loại khỏi danh sách áp dụng án tử hình gồm buôn bán ma túy, khủng bố nhằm chống chính quyền, bạo loạn, tội ác chống loài người, tội ác chiến tranh và hiếp dâm người dưới 16 tuổi.

Sau khi luật sửa đổi có hiệu lực, tử hình chỉ còn được áp dụng đối với bốn tội danh: phản quốc, giết người, khủng bố và sản xuất trái phép chất ma túy.

Chính phủ Việt Nam cho biết việc sửa đổi nhằm bảo đảm tính nhân đạo, đưa hệ thống pháp luật trong nước tiệm cận xu hướng quốc tế, đồng thời bảo đảm hình phạt tương xứng với mức độ nghiêm trọng của hành vi phạm tội và trách nhiệm hình sự của người phạm tội. Chính phủ cũng nhận định hình phạt tù chung thân đã đủ sức răn đe và xử lý đối với sáu nhóm tội danh được điều chỉnh.

Trong quá trình thảo luận dự luật, một số đại biểu Quốc hội bày tỏ lo ngại về việc bỏ án tử hình đối với tội buôn bán ma túy.

Tuy nhiên, Bộ trưởng Công an Lương Tam Quang, người trình dự luật trước Quốc hội, cho rằng có những trường hợp phạm tội do bị dụ dỗ, lừa gạt hoặc ép buộc. Theo ông, những người này vẫn có khả năng cải tạo, giáo dục để thay đổi hành vi và cần được trao cơ hội chuộc lại lỗi lầm.

Đây là lần thứ hai trong vòng chưa đầy hai năm Việt Nam thu hẹp phạm vi áp dụng án tử hình. Tháng 7/2025, Việt Nam đã chuyển hình phạt cao nhất từ tử hình sang tù chung thân đối với tám tội danh, trong đó có tàng trữ ma túy, tham ô tài sản và hoạt động nhằm lật đổ chính quyền. Khi đó, số tội danh có thể bị tử hình giảm từ 18 xuống còn 10.

Một trường hợp đáng chú ý là bà Trương Mỹ Lan, 70 tuổi, Chủ tịch Tập đoàn bất động sản Vạn Thịnh Phát. Bà từng bị tuyên án tử hình sau khi bị xác định tham ô số tiền 304.000 tỷ đồng vào năm 2024. Sau khi quy định pháp luật thay đổi vào năm ngoái, hình phạt của bà được giảm xuống tù chung thân.

Trên thực tế, danh mục tội danh có thể bị áp dụng án tử hình tại Việt Nam đã liên tục thu hẹp trong nhiều thập niên. Từ 44 tội danh theo Bộ luật Hình sự năm 1985, con số này giảm xuống còn 29 vào năm 1999, 22 vào năm 2009, 18 vào năm 2015, 10 vào năm 2025 và hiện còn 4.

Về phương thức thi hành án, Việt Nam đã bãi bỏ hình thức xử bắn từ năm 2011 và chuyển sang áp dụng tiêm thuốc độc.

Hiện Chính phủ Việt Nam xếp thông tin liên quan đến án tử hình vào diện bí mật nhà nước, do đó không công bố số lượng tử tù cũng như số vụ thi hành án thực tế. Tuy nhiên, theo ước tính của Tổ chức Ân xá Quốc tế (Amnesty International), đến cuối năm 2023, Việt Nam có hơn 1.200 người đang chờ thi hành án tử hình.